فولاد فنری کربنی CK67 (C67S / 1.1231) - ترکیب شیمیایی، عملیات حرارتی، خواص مکانیکی، کاربردها، و خرید
CK67 یا C67S (1.1231) یک فولاد فنری کربنی با حدود 0.67% کربن است که در قالب نوار/استریپ دقیق و قطعات فنری سرد/گرمکار برای رسیدن به استحکام تسلیم و سختی بالا، کوئنچ و تمپر میشود. این گرید در مقایسه با CK60 سختیپذیری و استحکام بالاتری دارد اما جوشپذیری و مقاومت به ضربهی آن محدود است و برای دوام سطحی، پرداخت مناسب، روانکاری و کنترل اعوجاج در عملیات حرارتی اهمیت حیاتی دارد.
در جداول بالا استانداردها و نام های معادل و ویژگی های فیزیکی آن را ملاحظه کردید، در ادامه با ترکیب شیمیایی، خواص مکانیکی، عملیات حرارتی، کاربردها و نحوه خرید و قطرهای موجود قیمت آلیاژ 1.1231 آشنا میشویم.
ترکیب و خواص شیمیایی
بازههای زیر مطابق EN 10132 و دیتاشیتهای تولیدکنندگان ارائه شدهاند. عناصر آلیاژی اصلی بهطور محدود نگهداشته شدهاند تا فولاد «غیرآلیاژی» باقی بماند. اعداد دقیق هر ذوب/تأمینکننده ممکن است در تلرانس استاندارد تغییر کند.
| عنصر | درصد موجود |
|---|---|
| کربن (C) | 0.65 تا 0.73 % |
| سیلیسیم (Si) | 0.15 تا 0.35 % |
| منگنز (Mn) | 0.60 تا 0.90 % |
| فسفر (P) | کوچکتر از 0.025 % |
| گوگرد (S) | کوچکتر از 0.025 % |
| کروم (Cr) | کوچکتر از 0.40 % |
| نیکل (Ni) | کوچکتر از 0.40 % |
| مولیبدن (Mo) | کوچکتر از 0.10 % |
- Mn≈0.75% و Si≈0.25% → کمک به استحکام زمینه و یکنواختی سختی در نوار/استریپ.
خواص مکانیکی CK67 در حالات مختلف
ستونهای Q+T سه بازهٔ تمپر (پایین/متوسط/بالا) را نشان میدهند تا انتخاب حرارتی مستقیماً به خروجی مکانیکی وصل شود. مقادیر بر اساس EN 10132 و دیتاشیتهای Saarstahl/SIJ نگاشت شدهاند و با تجربهٔ صنعتی فنر/استریپ همسانسنجی شدهاند. هندسه، کیفیت ذوب و رسانهٔ سردسازی میتوانند اعداد نهایی را جابجا کنند.
| نام ویژگی | آنیل نرم (+A) | نرمالایز (+N) | Q+T دمای پایین (°C 150–200) | Q+T دمای متوسط (°C 250–300) | Q+T دمای بالا (°C 350–450) |
|---|---|---|---|---|---|
| استحکام کششی | از 600 تا 700 MPa | از 650 تا 740 MPa | از 1700 تا 1900 MPa | از 1400 تا 1600 MPa | از 1000 تا 1200 MPa |
| استحکام تسلیم | از 300 تا 380 MPa | از 320 تا 400 MPa | از 1350 تا 1500 MPa | از 1000 تا 1200 MPa | از 700 تا 900 MPa |
| سختی هسته | از 180 تا 220 HB | از 200 تا 240 HB | از 60 تا 62 HRC | از 55 تا 57 HRC | از 48 تا 52 HRC |
| مقاومت به ضربه | از 18 تا 30 J | از 18 تا 30 J | از 6 تا 12 J | از 12 تا 20 J | از 18 تا 30 J |
| چقرمگی | 6 از 10 | 6 از 10 | 3 از 10 | 5 از 10 | 6 از 10 |
| ماشینکاریپذیری | 6 از 10 | 5 از 10 | 2 از 10 | 2 از 10 | 2 از 10 |
| جوشپذیری | 3 از 10 | 3 از 10 | 3 از 10 | 3 از 10 | 3 از 10 |
| مقاومت به سایش | 5 از 10 | 6 از 10 | 8 از 10 | 7 از 10 | 6 از 10 |
| مقاومت به خوردگی | 2 از 10 | 2 از 10 | 2 از 10 | 2 از 10 | 2 از 10 |
| دمای کاری پیوسته | — | — | از −20 تا 200 °C | از −20 تا 200 °C | از −20 تا 200 °C |
| دمای کاری مقطعی | — | — | تا 230 °C | تا 230 °C | تا 230 °C |
بازهٔ Rm در +QT از دیتاشیت Saarstahl (1200 تا 1900 MPa) و Virgamet نگاشت شده است؛ HRC و روند چارپی با دمای تمپر همراستاست. برای قطعهٔ واقعی، دیتاشیت تأمینکننده و آزمون نمونه همان ذوب معیار نهایی است.
عملیات حرارتی CK67: نرمالایز/آنیل، آستنیته و کوئنچ، تمپر پایین/متوسط/بالا
چرخهٔ معمول شامل آمادهسازی (نرمالایز یا آنیل)، آستنیته و کوئنچ (روغن/نمک)، سپس تمپر در یکی از سه بازهٔ دمایی است. سه ردیف «تمپر پایین/متوسط/بالا» دقیقاً متناظر با سه ستون Q+T جدول خواص مکانیکی هستند تا کاربر خروجی مکانیکی را با انتخاب حرارتی مقایسه کند. برای قطعات نوار/استریپ دقیق، کنترل اعوجاج، سردکردن کنترلشده و تمپر دوبل توصیه میشود.
| نوع عملیات | حالت | دما (°C) | زمان نگهداری | محیط سردسازی | ساختار نهایی | توضیحات تکمیلی |
|---|---|---|---|---|---|---|
| نرمالایز و آمادهسازی | نرمالایز (+N) | 810 تا 840 | 30 تا 90 دقیقه | هوای کوره / هوا | فریت + پرلیت یکنواخت | یکنواختسازی بافت پیش از ماشینکاری/سختکاری |
| نرمکاری و آمادهسازی | آنیل کامل (+A) | 680 تا 710 | 120 تا 240 دقیقه | در کوره تا 600 سپس هوا | پرلیت نرم | کاهش سختی و تنش برای ماشینکاری بهتر |
| نرمکاری و آمادهسازی | اسفرودایز | ایزوترمال 780 تا 670 | 180 تا 360 دقیقه | در کوره تا 300 سپس هوا | کاربید کروی در زمینه فریتی/پرلیتی | بهبود ماشینکاری و کاهش اعوجاج در کوئنچ |
| سختکاری | آستنیته + کوئنچ | 815 تا 845 | 15 تا 30 دقیقه | روغن / حمام نمک | مارتنزیت | دما/نگهداری وابسته به ضخامت و کیفیت سطح |
| سختکاری و مقاومسازی | تمپرینگ — دمای پایین | 150 تا 200 | 60 تا 120 دقیقه | هوا | مارتنزیت تمپرشده | هدف سختی حدود 60 تا 62 HRC |
| سختکاری و مقاومسازی | تمپرینگ — دمای متوسط | 250 تا 300 | 60 تا 120 دقیقه | هوا | مارتنزیت تمپرشده | تعادل سختی/چقرمگی (≈ 55 تا 57 HRC) |
| سختکاری و مقاومسازی | تمپرینگ — دمای بالا | 350 تا 450 | 60 تا 120 دقیقه | هوا | مارتنزیت تمپرشده | چقرمگی بهتر در ازای افت سختی (≈ 48 تا 52 HRC) |
| تنشزدایی | قبل/بعد از ماشینکاری | 50 کوچکتر از دمای تمپر | 60 تا 120 دقیقه | کوره | زمینه پایدارتر | پس از ماشینکاری سنگین یا پیش از سنگزنی نهایی |
| سختکاری سطحی | القایی / شعلهای | آستنیتی سطح تا 800–850 | ثانیهها تا دقیقهها | اسپری / پلیمر / هوا | سطح مارتنزیتی (HRC 58 تا 62) | برای لبههای سایشی/دندانهها مؤثر است |
- برای استریپ دقیق: کنترل دکربوریزاسیون، تراز دانسیتهٔ جریان سنگزنی و خنککاری کافی جهت جلوگیری از سوختگی سطح.
- نیتراسیون بازده محدودی دارد و مانند تمپر بالا عمل میکند؛ سختکاری القایی/شعلهای عموماً نتیجهٔ بهتری میدهد.
ویژگیها، مزایا و معایب
فولاد فنری کربنی با قابلیت دستیابی به استحکامهای بالا در ضخامتهای کم/متوسط، مناسب برای نوار و استریپ دقیق. در عوض جوشپذیری و چقرمگی آن محدود است و به کنترل دقیق عملیات حرارتی نیاز دارد.
ویژگیهای کلیدی
- Rm تا ≈ 1900 MPa در +QT (بسته به تمپر/ضخامت) با HRC ≈ 38.5 تا 54 در محدودههای صنعتی.
- رسانایی گرمایی ≈ 50 W/m·K و E≈210 GPa (رفتار حرارتی/الاستیکی تیپیک فولاد کربنی).
- پاسخ مناسب به سختکاری القایی برای افزایش دوام سطحی.
مزایا
- استحکام تسلیم/کششی بالا برای قطعات فنری و نوارهای دقیق.
- دسترسپذیری گسترده در قالب استریپ و محدودههای سختی استاندارد.
- قیمت/عملکرد رقابتی نسبت به گریدهای آلیاژی پرهزینه.
معایب
- جوشپذیری و ضربهپذیری محدود؛ حساسیت به اُورنور/سوختگی سنگزنی.
- مقاومت خوردگی پایین؛ نیازمند پوشش/روانکار و نگهداری.
کاربردها CK67
گزینهٔ مرسوم برای فنرهای تخت/حلقهای، واشرهای بشقابی، استریپهای فنری دقیق و قطعاتی که استحکام تسلیم بالا با هزینهٔ کنترلشده نیاز دارند.
موارد مصرف رایج
- واشر بشقابی، فنرهای تخت/حلقهای، بستهای فنری
- استریپ فنری دقیق برای قطعات ریز و ابزار صنعتی
- چکش/اسکنه/تیغههای سبک، رینگها و مسیرهای سایشی سبک
- اجزای مکانیکی با سختکاری سطحی القایی (لبهها/دندانهها)
شرایط کاری پیشنهادی
- برای تماس لغزشی: پرداخت سطحی خوب و روانکاری کافی
خرید فولاد CK67 با بهترین قیمت
برای خرید فولاد فنر 1.1231 با کیفیت تضمینشده و آنالیز معتبر، همین حالا با ما تماس بگیرید. این آلیاژ در مقاطع متداول با امکان برش سفارشی آماده ارسال است. موجودی بهروز و قیمت رقابتی، خریدی مطمئن را برای شما فراهم میکند.
